Zgodnie z obowiązująca ustawa o medycynie pracy (data rozporządzenia) wykonujemy badania profilaktyczne w obowiązującym pracodawce zakresie.

Profilaktycznym badaniom lekarskim (wstępnym, okresowym i kontrolnym), w myśl obowiązujących przepisów podlegają wszyscy pracownicy zatrudnieni w przedsiębiorstwie.

Badanie kończy się orzeczeniem lekarskim, stwierdzającym brak przeciwwskazań zdrowotnych do pracy na określonym stanowisku lub stwierdzającym przeciwwskazania.

Badania przeprowadza się na podstawie skierowania, wydanego przez pracodawcę, który jest zobowiązany do przechowywania orzeczeń lekarskich, zawierających wyniki badań profilaktycznych.

(Rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 maja 1996 r. W sprawie przeprowadzania badań lekarskich pracowników, w zakresie profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz orzeczeń lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz. U. Nr 69, poz. 332).)

Badania lekarskie profilaktyczne przeprowadzane są na koszt pracodawcy, Pracodawca zatrudniający pracowników w warunkach narażenia na działanie substancji i czynników rakotwórczych lub pyłów zwłókniających jest zobowiązany zapewnić tym pracownikom okresowe badania lekarskie także: - po zaprzestaniu prac w kontakcie z tymi substancjami, czynnikami lub pyłami. - po rozwiązaniu stosunku pracy, jeśli zainteresowana osoba zgłosi wniosek o objęcie takimi badaniami.

Pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku. Ustawa Kodeks Pracy z dnia 26 czerwca 1974 r.

Badania wstępne, tj. wykonywane przed podjęciem zatrudnienia u danego pracodawcy, a także w przypadku każdorazowej zmiany stanowiska pracy, jeśli zmiana ta łączy się z występowaniem innych czynników narażenia

Badania okresowe, wykonywane systematycznie w przedziałach czasu uwzględniających warunki pracy na danym stanowisku oraz ocenę stanu zdrowia pracownika

Badania kontrolne, wykonywane po 30-dniowej nieobecności w pracy z powodu choroby. W Polsce kwestie te reguluje ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (tekst jedn: Dz.U. 1998 Nr 21, poz. 94 ze zm.) Obowiązek zapewnienia pracownikowi bezpiecznych i higienicznych warunków pracy nałożony jest na pracodawcę.

Obowiązek ten obejmuje szereg norm i zasad, których przestrzeganie ma ograniczyć niekorzystny wpływ czynników, występujących w środowisku pracy, na zdrowie i życie pracownika. Zasady bezpiecznej i higienicznej pracy zostały określone zarówno w Kodeksie, jak i w przepisach wykonawczych.

Są to przede wszystkim:

  • obowiązek przestrzegania zasad BHP już na etapie budowy lub przebudowy pomieszczeń, w których mają znajdować się pomieszczenia pracy.
  • obowiązek certyfikacji w odniesieniu do maszyn i urządzeń technicznych i konieczność ustalania stopnia szkodliwości dla zdrowia stosowanych materiałów i procesów technologicznych
  • obowiązek prawidłowego oznakowania i rejestrowania substancji chemicznych
  • obowiązek przestrzegania szczególnych zasad prewencji przy stosowaniu środków rakotwórczych
  • obowiązek organizowania pracy w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy
  • obowiązek stosowania urządzeń eliminujących narażenia występujące w procesie pracy.
  • obowiązek zaopatrzenia pracowników w środki ochrony osobistej oraz odzież ochronną
  • obowiązek informowania pracowników o ryzyku zawodowym
  • obowiązek poddawania pracowników profilaktycznym badaniom lekarskim.

Wykonywanie obowiązków z zakresu prawa pracy, w tym dotyczących przepisów i zasad BHP, jest objęte kontrolą państwową sprawowaną przez: Państwową Inspekcję Pracy oraz Państwową Inspekcję Sanitarną

Należy pamiętać o tym, że:

  • BADANIA PROFILAKTYCZNE MOGĄ BYĆ WYKONYWANE TYLKO PRZEZ LEKARZY POSIADAJĄCYCH ODPOWIEDNIE, DODATKOWE KWALIFIKACJE.
  • Obowiązek przeprowadzania badań profilaktycznych pracowników został nałożony przepisami Kodeksu Pracy. Są one obowiązkowe zarówno dla pracodawcy, jak i dla pracownika.
  • W aktualnym stanie prawnym orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy w warunkach jakie występują na konkretnym stanowisku, stanowi warunek dopuszczenia pracownika do pracy.

autor: lek. med. Zygmunt Prawdzik

Medycyna Pracy KCM Clinic